Frsluflokkur: Evrpuml

Evrpusambandi boi BMW, Microsoft og Coca Cola

Eitt af v sem Evrpusambandi gerir svo vel, eru "ferasirkusar", mnaarlega ( fjra daga ef g man rtt) arf a flytja Evrpusambandsingi fr Brussel til Strassborgar (milljararkostnaur ri), og svo flyst "forsti" rherrarinu milli rkja sex mnaa fresti. a er sjlfu sr gtis regla, en hvers vegna a ir a svo margir fundir vera a fara fram heimalandi "forstisins", er vissulega spurning.

En a ir a allir mikilvgir einstaklingar innan sambandsins urfa a ferast heil skp (sem eim leiist ekki, en hver skyldi kostnaurinn, dagpeningarnir og kolefnispori vera af v) og af v hlst a sjlfsgu grarlegur kostnaur, ekki sst fyrir a land sem hefur "forsti" a og a skipti.

Slkur kostnaur er ungur skauti fyrir smrri og ftkari lndin innan "Sambandsins", annig er t.d. tala um a 27.000 erlendir gestir hafi komi til Eistlands mean eirra "forsti" st,en heildarkostnaur Eistlandsj t.d. vi a hafa "forsti" var lklega rtt tpir 10. milljarar slenskra krna, og hafa au v leita til strfyrirtkja til a ltta undir.

Lri fer vissulega undarlega stga stundum innan "Sambandsins", en lklega hafa ekki margir gert sr grein fyrir v a a s a hluta kosta af aljlegum strfyirtkum.

Lklega gilda strangari reglur um stuning vikomandi fyrirtkja vi sjnvarpstsendingar og rttaviburi, en "lri" innan "Sambandsins".

En gti einhver s slkt fyrir sr slandi? A Alcoa "styrkti" rkistjrnarfund Reyarfiri? Samherji "kostai" rkisstjrnarfund Akureyri?

g vona ekki.


mbl.is Forsti styrkt af strfyrirtkjum
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Kaupmnnum finnst gilegt a kenna krnunni um, en a er lka verblga rum lndum

N m sj ar og hr a kaupmenn kenna krnunni um verhkkanir, sem eir telja sig vera a hleypa t verlagi. Auvita urfa eir sem ekki geta hagrtt a hkka ver, a segir sig sjlft og gerist alls staar.

Hvort a verslunin eigi inni hagringu slandi, tla g ekki a fullyra en vissulega vri gaman a sj slutlur fermetra hj strum verslunarkejum hfuborgarsvinu bornar saman vi sambrilegar tlur fr rum borgum.

Reyndar er a svo a ntma hagkerfum er reikna me a verlag hkki stugt, en hflega. Oft er tala um a verblga (inflation) upp 2 til 3% s hfleg.

Ef ver stendur sta, ea hjanar ykir a hin mesta v og verhjnum (deflation) er vinur "hagkerfisins" og framfara.

a er svo a alltaf eru einhverjar vrur sem lkka veri, og arar sem hkka mun meira en nemur mldri verblgu.

Og upptaka annars gjaldmiils breytir engu um a a hfleg verblga verur enn eftirsknarver.

Reyndar hefur verblga Eurosvinu oft tt of lg undanfrnum rum, enda hefur hagkerfi tt vi margvsleg og rlt vandaml.

En a m heldur ekki horfa eingngu mealtal verblgu Eurosvinu. a segir eingngu hlfa sguna, ea raun varla a. Ef til vill er rttara a segja a a segi nstum ekki neitt.

annig hefur verblga lndum Eurosvisins undanfarna mnui, veri fr ca. 0.5% (sem ykir gilega lgt), upp a veraum og yfir 3% (sem er yfir vimium svisins).

Mealtals verblga hefur veri u..b. 1.5%, en eins og ur segir segir a takmarkaa sgu.

Verblga slandi hefur hins vegar veri kringum 3.3. ea 3.4% ef g man rtt, en rtt er a taka me reikninginn a slandi er hsnisver enn inn verblgumlingum, en slkt tkast ekki "Sambandinu".

Ef s liur er tekin fr, er ekki lklegt a verblga mlist talsvert, og svipu ea ef til vill nokku lgri en eim lndum Eurosvisins sem hn er hst.

Hv skyldi nokkur maur tra a verblga lkki sjlfkrafa slandi, ef teki vri upp Euro?

Hn er n u..b. s sama og eim Eurolndum sem hn er hst, er eitthva sem bendir til ess a sland yri lgri helmingnum?

Eins og oft ur fimbulfamba "Sambandssinnar" og reyna a selja a sland veri eins og skaland, n ea mealtal Eurosvisins hva varar verblgu.

Fyrir v fra eir engin rk.


Viskipti me upprunavottor raforku a stva egar sta

Eitt af v allra heimkulegasta sem Evrpusambandi hefur teki sr fyrir hendur, og er af msu a taka, er a koma ft markai um upprunvottor raforku.

A hgt s a kaupa upprunavottor fyrir raforku sem er t.d. framleidd me brnkolum skalandi, og selja hana sem grna og endurnjanlega raforku er eiginlega skiljanlegt.

a er flsun og hreinlega til ess tla a hgt s a blekkja almenning (neytendur).

Uppruni breytist ekki vi viskiptin.

tti okkur elilegt a selja upprunavottor fyrir fisk af slandsmium? Ea a selja upprunvottor osts fr Frakklandi?

Allir vita a (a a minnsta kosti enn sem komi er) er engin tenging milli slands og meginlands Evrpu hva varar raforku.

hefur veri hgt a kaupa "grna orku" me "uppruna" slandi skalandi og Austurrki svo dmi su tekin.

raun trlega heimskulegt og ekkert anna en blekking. sama tma stra slendingar sig af hreinni orku og "grna orkan" "tvfaldast" a umfangi EEA/EES svinu, ea annig. v vissulega telja allir slendingar sig vera a nota hreina orku, eins og m sj til dmis ra af umru um rafblavingu landsins.

etta snir a a "samtenging" raforkumarkaarins getur veri "skringileg".

En a er ekki gur rkstuningur fyir v a halda fram a selja upprunavottor fyrir raforku.

Frekar tti a skylda raforkuseljendur til a upplsa hvernig orku eirri sem eir selja er afla, svona eins og a er hgt (ekki eins einfalt og a segja a, en hgt upp a vissu marki).

Samtenging getur lka haft hrif sem ekki eru skr vi fyrstu sn.

annig hefur s kvrun skalands a loka llum kjarnorkuverum snum, egar helminga raforkuframleislu eirra me eim htti.

a hefur ekki eingngu fr me sr a raforkuframleisla jverja me kolum eykst, a strum hluta brnkolum sem eru mest mengandi af llum kolum, heldur einnig hitt a eftirspurn jverja eftir raforku fr ngrnnunum eykst, og hkkar a sjlfsgu ver.

g er ekki viss um a neytendur ngrannalndunum sendi "mama Merkel" fallegar hugsanir egar eir greia rafmagnsreikningin, ef eir gera sr grein fyrir v hve mikil hrif, undarleg kvrun hennar, hefur buddu eirra.

Hvorki eir ea stjrnvld landi eirra voru spur hvort a au vru samykk kvrun skalands, en verhkkunin er "flutt" til eirra.

a er a mrgu a hyggja egar tengingum rafmagnsmarkanum er velt fyrir sr.


Pltskt skipaur, lgfrimenntaur fyrrverandi pltkus sem selabankastjri, er a ekki hfa?

Eins og gerist og gengur er sitthva hvort a skipun Christine Lagarde, sem bankastjra Selabanka Eurosvisins er fagna ea blva.

a er enda ekki von a allir sameinist um slka skipan.

En a tti lklega ekki g "latna" slandi, enda segja kunnugir mr a hn myndi ekki standast au hfiskilyri sem sett eru til a gegna sambrilegu embtti slandi.

Hva a fyrrverandi fjrmlarherra (Frakklands) semhefi dm bakinu vegna embttisfrslu sinnar (henni var ekki ger refsing), tti "gur pappr" slkt embtti.

N hljta allir slendingar, ekki sst Samfylkingarflk og Vinstri grn, a fagna v a slendingar su svo lnsamir a vera ekki me euroi, v a ekki vri a gott a Selabanki gjaldmiilsins vri undir stjrn fyrrverandi stjrnmlamanns me lgfrimenntun.

Og fyrst a nefnd er smu frtt a Ursula von der Leyen veri lklegast forseti framkvmdstjrnar "Sambandsins", verum vi a vona a standi "Sambandinu" veri ekki sambrilegt vi stand ska hersins, en ar hefur "wonder" Leyen veri sti yfirmaur undanfarin ca 5. r, ef g man rtt.ar er standi n svo a herinn hefur m.a. samskipti gegnum venjulega farsma, vegna ess a rugg fjarskiptatki eru ekki til staar.

En svo er a sj hvort a Evrpusambandsingi reyni a gera eitthva til a sna vald sitt. Verur ekki a telja slkt frekar lklegt, en ekki mgulegt.


mbl.is Lagarde yfir Evrpska selabankann
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Skringilega oru knnun Masknu og utanrkisruneytisins - Undarleg framsetning sem tir undir ranga tlkun

g rakst frtt Vsi ar sem fjalla var um vihorfsknnun sem Maskna hefur gert fyrir utanrkisruneyti um vihorf slendinga til fjl- og aljasamstarfs.

Knnun sem essi er a mrgu leyti rf og frleg, a aldrei eigi a taka slkum knnunum sem heilgum sannleik, gefa r vsbendingar sem geta nst vel umrum og kvaranatkum.

En a er randi a vel, nkvmlega og heiarlega s unni a slkri knnun og hlutleysis s gtt hvvetna.

Persnulega finnst mr, alla vegna vi fyrstu sn (og jafnvel ara) vanta ar upp , alla vegna hva varar framsetningu niurstana.

Ltum vera hvernig fyrirsgn Vsis er, "slendingar eru almennt jkvir gar Evrpusambandsins", a eir su ekki jkvir gar aildar a v, alla vegna ekki ef teki mark er skoanaknnunum ar a ltandi.

En svo segir frttinni: "Hins vegar segjast aeins 31,6 prsent hlynnt inngngu slands ESB, 25,4 prsent segjast meallagi hlynnt inngngu og 43,0 prsent segjast andvg."

etta tti mr nokkur tindi.

arna er fyrsta sinn langan tma komi svo a ef tra niurstunni, er meirihluti slendinga hlynntur inngngu "Sambandi".

annig a g fannknnunina og ar su 115 er fjalla um afstu slendinga til inngngu "Sambandi".Sambandi Maskna

arna eru semsagt flokka 5 mguleika. Tveir af eim eru orair svo a svarandi s fylgjandi inngngu slands "Sambandi". Tveir flokkar mti, og svo essi skringilegi " meallagi".

Mjg hlynntur

Fremur hlynntur

meallagi

Fremur andvgur

Mjg andvgur

Hva var um oralag svo sem "hlutlaus", ea tek ekki afstu. Hva ir a vera " meallagi andvgur ea fylgjandi umskn?

Ef g met vilja minn til ess a sland ski um aild a "Sambandinu" sem 3 af 5, slk afstaa getur veri fr 40 til 60% vilji, er g a segja a g vilji a stt s um aild?

Vri t.d. a a vera 40% samykkur v a stt s um aild a "Sambandinu" gildi ess a vilja a stt s um aild?

Persnulega myndi g segja nei vi slkri spurningu, a tti a teljast sem andstingur umsknar.

En eins og fram kemur hr a ofan er Vsir ekki neinum vafa um hvernig beri a tlka niursturnar, a slfsgu "Sambandsaild" vil, eins og tkast eim mili.

En svona framsetning er besta falli villandi, vonandi ekki vsvitandi og a mnu mati ekki smandi knnunarfyrirtki me sjlfsviringu, hva utanrkisruneytinu.

En hr verur hver a dma fyrir sig, en g hvet alla til a kynna sr knnunina, en v miur er essi mjg svo umdeilanlega framsetning gegnumgangandi henni.

v slk framsetning tir undir villandi tlkun eins gerist t.d. frtt Vsis.


a er ekki krnan sem flgur

Ein af stru frttum vikunnar "mrkuum", er afkomuvivrun ska flugflagsins Lufthansa mnudag. ar er sp mun minni hagnai en ur. Flagi skilai reyndar tapi fyrsta rsfjrungi, en hafi samt stai vi tlun um hagna, ar til n a a tilkynnti a lklega yri hann verulega minni.

Flagi sagi m.a.: "Yields in the European short-haul market, in particular in the groups home markets, Germany and Austria, are affected by sustained overcapacities caused by carriers willing to accept significant losses to expand their market share."

nnur flugflg sem skr eru marka, lkkuu mrg hver einnig verulega. Einn greinandinn orai a svo: "Over-capacity in the European short haul market, intense competition and the resulting pressure on fares can be blamed for the decline in profitability, whilst rising fuel costs are an added headache.

The sector always does a good job at competing away margins in the good times. No signs that anyone is prepared to reduce capacity therefore we would anticipate the wave of consolidation in European short haul is not over."

Hr samkeppni, hkkandi eldsneytisver og offrambo flugstum er tali valda erfileikum Lufthansa. eir erfileikar n reyndar til bsna margra annara flugflaga, lklega mtti segja strri parts eirra.

En egar slensk flugflg lenda erfileikum ea leggja upp laupana, spretta ara fram alls kyns "srfringar" sem fullyra a erfiileikar eirra stafi af slensku krnunni. Vri hn ekki til staar vru erfileikarnir hverfandi og fluglgin fljgandi.

Allt veri betra me euro.

etta er trlega skrtnar og raun hpnar fullyringar a mnu mati.

Tv flugflg sem tengjast slandi hafa htt starfsemi undanfrnum misserum. Anna me megni af starfsemi sna slandi, en hitt me starfsemi a strstum hluta Danmrku og Lettlandi, ef g man rtt.

a er ekki t af engu sem a er grnast me a besta leiin til a vera milljnamringur, s a vera milljaramringur og kaupa flugflag.

Og nota bene, au aufi eru ekki mld krnum.

En a er nokkur fjldi flugflaga sem hafa misst dampinn, og koma upp hugan flugflg svo sem Air Berlin og Germania, bi stasett "hjarta" Eurosvisins, skalandi.

au fengu augljslega ekki "memoi" um a euroi vri lausn allra vandamla og fru rot.

Air Germania meira a segja svo "svfi" a teljaveikingu Eurosins eina af stunum fyrir v a a var gjaldrota.

En a er ekki bara tilfelli flugflaga sem a euroi a vera "tfralausn", v sem nst alltaf egar slenskum fyrirtkjum gengur illa, vilja "srfringar" kenna krnunni um.

msir halda v meira a segja fram a "bankarnir" sem fru yfir um me eftirminnilegum htti, vru enn starfandi bara ef slendingar hefu haft euro.

eir virast ekkert hafa heyrt um alla banka Eurosvinu sem fru hfui, ea var bjarga me miklum tilkostnai va um lnd.

a sama gildir um nrri ll fyrirtki sem lenda erfileikum slandi, a eru alltaf "srfringar" tilbnir til a fullyra a a s krnunni a kenna.

a er ekki gjaldmiillinn sem gerir gfumuninn, heldur hvernig stai er a rekstrinum.

Vissulega fylgja bi kostir og gallar sjlfstum gjaldmili, mismunandi eftir v hver sjnarhllinn er.

En sameiginlegur gjaldmiill sem er byggur pltskum grunni frekar en efnahagslegum getur veri afar httulegur.

En a er mn tilfinning a eir sem harast berjast fyrir upptku euros slandi, hafi einmitt frekar pltsk markmi en efnahagsleg.


Eina von haldsflokksins?

Boris Johnson vann fyrstu umfer leitogakjri haldsflokksins me yfirburum, en a er ekki gefi a hann endi uppi sem leitogi flokksins.

Get BorisN, rtt eins og sast, fer all maskna eirra forystumanna haldsflokksins, sem eru "Sambandssinnar" af krafti a a koma veg fyrir a Boris veri formaur.

En a gti reynst of erfitt etta sinn.

fleiri ingmenn eru lklega eirra skounar a Boris Johnson s eini leitoginn sem auki mguleika eirra v a n endurkjri. Og g tel lklegt a hann sigri ef kosningin frist til almennra flagsmanna.

En hver vegna Boris?

J, vegna ess a hann er lklega s af eim sem framboi eru, sem hinn "almenni haldsmaur" mun fylkja sr bakvi.

S sem getur keppt vi Nigel Farage og Brexit flokk hans um atkvi.

Hann er s sem er lklegastur til a koma "Brexit" framkvmd, hva sem tautar og raular.

Ekkert mun breyta v a nstu misseri munu vera haldsflokknum erfi. Theresa May hefur komi honum stu a um nokkrar leiir er a ra, en enga ga.

En Boris er a mnu mati eina von haldsflokksins n, til a reyna a endurheimta fyrri stu.

A rum kosti er lklegt a haldsflokkurinn og Brexit flokkurinn skipti me sr atkvum ann htt a jafnvel Jeromy Corbin eigi mguleika v a tryggja Verkamannaflokknum sigur, ea a minnsta samsteypustjrn me Frjlslyndum demkrtum.


mbl.is Johnson hlutskarpastur fyrstu umfer
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Hugrekki, herstyrkur og hugkvmni

6. jn er merkisdagur sgunni, innrsin Normandy var trlegt afrek, byggt herstyrk, hugkvmni en ekki sst hugrekki, bi eirra sem skipulgu og eirra sem stu fremstu vglnu.

Eftir a Bandamenn nu ftfestu Normandy, var a spurning um hvenr, en ekki hvort jverjar biu sigur.

Margir voru fullir bjartsni og tldu strinu ljka fyrir jl, en arir su fyrir sr lengri barttu.

Sagan hefi lklega rast annan veg, hefi sigur ekki unnist Normandy.

En a var barist af hrku og llu beitt sem finna mtti vopnabrum.

Og barttan kostai fjlda mannslfa, Bandarkjamanna, Kanadamanna, Breta, jverja og sast en ekki sst Frakka.

Tali er a fleiri breyttir borgarar (Frakkar) en hermenn Bandamanna hafi lti lfi fyrstu dgum innrsarinnar.

Hernaur er hvorki "heiarlegur" ea nkvmur.

En stundum er "gjaldi" sem arf a greia htt, en engu a sur rttltanlegt.


mbl.is Dagurinn sem ri rlgum Evrpu
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Hvers vegna loga ekki fjlmilar af tta vi a "poplskur" "fga" vinstri flokkur komist til valda Danmrku?

a er tlit fyrir stjrnarskipti Danmrku. sjlfu sr ekki merkilegt, slkt gerist reglulega lrisrkjum.

g get ekki sagt a g hrfist af Dnskum jafnaarmnnum, en a er engin nlunda a eir su vi vld.

En ef svo fer a jafnaarmenn taki vi vldum Danmrku, er a a margra mati ekki sst vegna ess a eir hafa breytt um stefnu hva varar innflytjendur Danmrku.

Margir segjast varla sj mun stefnu eirra og Danska jarflokkins ea Svjardemkratana.

a hefur reyndar oft veri sagt a munur hefbundnum "jafnaarmannaflokkum" og svo eim sem oft hafa veri kallaair "fga hgriflokkar", hafi fyrst og fremst veri afstaan til innflytjenda.

En essi breyting afstu til innflytjenda af hlfu Danskra jafnaarmanna hefur vissulega vaki athygli.

En mun hn a stefnubreytingu af hlfu slenskra jafnaarmanna?

Munu eir neita fjljlegu samstarfi vi Danska jafnaarmenn?

Munu forystumenn slenskra jafnaarmanna standa upp og yfirgefa fundi ar sem Danskir jafnaarmenn tala?

Ea er allt lagi me Danska jafnaarmenn, vegna ess a rtt fyrir afstu eirra til innflytjenda, eru eir auvita enn stuningsmenn Evrpusambandsins.

Eru eir hvorki "fga" ea "poplskir"?


mbl.is Vinstriflokkarnir me meirihluta
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Er ekki eins a flytja t raforku og fisk?

umrum um raforkuml og slu slandi, sem hafa veri venjulega lfleg undanfrnum mnuum hefur oft mtt heyra au rk a sala raforku lti smu lgmlum og sala fisks.

a er a segja a elilegt s a selja raforkuna ( gegnum sstreng) fyrir eins htt ver og hgt er.

a s aeins elilegar "aukaverkanir" a raforkuver myndi strhkka til slenskra notenda, rtt eins og fiskver hafi hkka slandi me auknum tflutningi og eftirspurn erlendis.

A einhverju leiti er etta rttur samanburur, en a arf a skoa dmi betur.

A selja raforku gegnu sstreng til tlanda jafngildir v a opna a erlend tgerarfyrirtki fi a kaupa kvta til fiskveia slandsmium jafnt og slensk tgerarfyrirtki.

A hvaan tgerin komi skipti engu mli, aeins ef hn myndi vilja greia einhverjum krnum meira fyrir tonni af veiddum fiski.

Engu skipti hvort a slenskir sjmenn fi atvinnu vi fiskveiar, engu mli skipti hvort a slendingar fi atvinnu vi a vinna fisk landi, engu mli skipti a aukin vermti veri til vi frekari vinnslu fisknum, engu skipti tekjur rkis og sveitarflaga af v skattgreislum eirra sem vinna fiskinn (ea noti raforkuna til frekari vermtaskpunar).

En auvita snist sitt hverjum, essu efni eins og rum.

En etta er a mnu mati eitthva sem nausynlegt er a slendingar - allir - ri sn milli.


mbl.is Fyrirtkjum sltra fyrir sstreng?
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Nsta sa

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband