Flokkakerfi, hgri og vinstri

Eins og elilegt m teljast er miki rtt, sp og speglera bi fyrir og eftir kosningar. Alls kyns spmenn, srfringar og frimenn sp spilin, rifja upp sguna og reyna a rna framtina.

a er alltaf eitt og anna sem mr finnst orka tvmlis umfjllun fjlmila.

Sem dmi um a er egar tala er eins og Samfylkingin s aeins arftaki Aluflokksins (sem er vst a nafninu til enn). Sannleikurinn er a Samfylkingin er samsteypa og framhald fjgurra flokka.

a er: Aluflokks, Alubandalags, jvaka, og Kvennalista. Auvita m segja a jvaki hafi veri klofningur r Aluflokki, en a er viss einfldun, rtt eins og me flesta "klofninga".

En Samfylkingin tk vi kefli fr llum essum flokkum, og tk yfir skuldir eirra og eignir. annig eru sjir Alubandalagsins (sem eir erfu fr gmlu ssalista/kommnistaflokkunum) vrslu Samfylkingarinar, en ekki Vinstri grnna ( a minnsta ef g hef skili rtt).

Og fjlmargir flagar og frammmenn r Alubandalagi, jvaka (sem hfu ekki allir komi r Aluflokknum) og Kvennalista gengu Samfylkinguna.

g held a egar saga Samfylkingar su skou, srstaklega hin sari r, s niurstaan a forystuflk flokksins hafi jafnvel frekar tt sinn plska "uppruna" Alubandalaginu en Aluflokknum.

Mr ykir strundarlegt hve margir frimenn kjsa svo gjarnan a lta fram hj essu.

Reyndar m auveldlega halda v fram upprunalega s, a Vinstri grn su klofningur r Alubandalagi ea Samfylkingu. Svona eftir vi hvaa tmapunkt er mia.

a er auvita langt fr lagi a Vinstri grn hafi fengi "heimanmund" allt fylgi Alubandalagsins.

Einnig kemur mr a spnskt fyrir sjnir a heyra oftar tala um Framsknarflokkinn sem hgriflokk. Vissulega eru hgri og vinstri skr hugtk, og jafnframt m segja a Framsknarflokknum finnist fleira en ein "vistarvera", ef svo m a ori komast.

En mnum huga hefur Framsknarflokkurinn veri vinstriskinn mijuflokkur. Raunar oft nr v a teljast vinstriflokkur en miju.

Vissulega hefur flokkurinn gjarna tt samarfi vi Sjlfstisflokkinn allar gtur san 1995. San hefur flokkurinn ekki tt rkisstjrnarsamstarf vi ara flokka, og veri me Sjlfstisflokknum rkisstjrn rflega 15 r af essum 21.

En a gerir Framsknarflokkinn ekki a hgriflokki. a flokkurinn hafi tali Sjlfstisflokkinn betri samstarfskost en vinstriflokkana, frir a flokkinn ekki yfir sinn fr vinstri til hgri.

Ekki m til dmis gleyma v a Framsknarflokkurinn starfai R-listanum fr upphafi til enda. Hann ennfremur veitti minnihlutastjrn Samfylkingar og Vinstri grnna hluleysi sitt 2009, en lklega m segja a a "samstarf" hafi ekki veri gott og margir Framsknarmenn sttir vi a vimt sem eir fengu.

Mr ykir v skrti egar svo algengt er a tala n um "hgriblokk" (DB) og "vinstri blokk" (VASP) me Vireisn sem flokkinn "mijunni".

Persnulega finnst mr a ekki rtt.

Em ef til vill er ekki sst a leita skringa essum "skringilegheitum" eirri stareynd a af eim stjrnmlafringum sem fjlmilum ykir hva oftast henta a leita til, er elilega htt hlutfall af fyrrverandi varaingmnnum Samfylkingar og einnig stuningsmnnum Evrpusambandsins.

a tvennt skekkir lklega all verulega mynd sem haldi er a almenningi fjlmilum.

Svo er a spurningin hva er vinstri, hva er hgri og hva er mija slenskum stjrnmlum?

a m halda v fram a mijan s skvik, frist til og s erfitt a henda reiur . Einnig skiptir sjnarhorn ess sem talar (eins og mn) lklega einnig einhverju mli.

En a er vert a hafa huga a a einhver flokkur s til hgri vi einhvern annan flokk, gerir a hann ekki a hgri og flokki, n ea fugt.

Hin klassska slenska skilgreining fr vinstri til hgri, vri Alubandalag/Vinstri grn (samt forverum aluubandalagsins), Aluflokkur/Samfylking, Framsknarflokkur, og loks Sjlfstisflokkur. Framsknarflokkur var talinn mijuflokkur, A-flokkarnir (VG og S) voru taldir vinstri flokkar Sjlfstisflokkurinn hgri flokkur.

etta var vissulega einfldun, enda flestum flokkum hinir msu "armar" sem skruust svo a mrkin milli flokka voru kaflega ljs.

a var enda ekki t af engu sem hugtk eins og "framsknarkommar" uru til, en a vsai bi til hluta Framsknarflokks og hluta Alubandalags/Vinstri grnna.

Sjlfstisflokkurinn tti einnig sinn "framsknararm" eins og a var stundum kalla, en ef til vill m segja a strstur hluti flokksins hafi veri og s "kristilegir haldsmenn". Frjlshyggjuarmur var nokkur berandi ( a deila megi um hva str hluti flokksins hann hafi veri) 9. ratug sustu aldar og enn eimir eitthva eftir af honum

Aluflokkurinn skiptist vinstri og hgri krata, og svo mtti einnig finna afbrigi sem margir kusu a kalla "steinsteypukrata" (ef til vill m segja a s sasti af eim hafi horfi n, alla vegna r framlnunni, me Kristjni Mller).

Kratarnir skruust annig bi vi Alubandalag/Vinstri grn og svo aftur Sjlfstisflokk og mtti jafnvel stundum segja a eir sttu a honum fr hgri.

"Bjrkrata" mtti svo a sjlfsgu finna llum flokkum.

En hvernig horfir etta dag?

Lengst til vinstri eru Vinstri grn (nema auvita a vi hlustum Alufylkinguna, eru au lklega auavaldsflokkur og stttarsvikarar), san kemur Samfylkingin (hn fri sig v sem nst alfari af mijunni eftir 2009), san Pratar (eir byrjuu sem bsna blandaur flokkur, en og a horfi vi mr, tk vinstri hlutinn v sem nst algerlega yfir all lngu fyrir essar kosningar, egar valdabarttan jkst rttu hlutfalli vi gengi skoanaknnunum).

kemur Framsknarflokkurinn og eftir eim Bjrt framt, og nota bene, vi erum enn vinstri vngnum.

Loks koma svo Vireisn og Sjlfstisflokkurinn og ml lklega deila um hvor er meira ea minna til hgri, a fri lklega mest eftir hvaa vigt vri sett hina mismunandi mlaflokka.

Fr mnum bjardyrum s erum vi rtt farin a snerta hgrikantinn.

En svo getum vi lka hreinlega leita a "slensku mijunni" og finnum vi a hn liggur einhverstaar bilinu Pratar/Framsknarflokkur/Bjrt framt.

A sjlfsgu er um all mikla einfldun a ra, a er erfitt a meta hluti eins og stjrnlyndi (sem finna m llum flokkum), frjlslyndi (sem er smuleiis a finna llum flokkum), aljahyggju (sem sumir halda a i a vilja ganga "Sambandi", en arir skilgreina allt annan htt), og svo m lengi fram telja.

Eitt af vandamlunum vi ntma stjrnmlaumru, er a hugtk eru reiki, og a er ekki algengt a margir ailar noti smu slagorin, frasana og hugtkin, en su raun a tala um lka hluti.

Og ef til dmis eitthvert hugtak er umdeilt, ea v sem nst, er algengt a reynt s a toga a yfir eins margt og mgulegt og jafnvel mgulegt er.

P.S. Bara til a frja mig fr augljsum "yfirhellingum" argra og "pltskt rttsnna" einstakling, er rtt a taka fram a pistilinn byggir ekki neinum vsindalegum ea flagslegum rannsknum, heldur eingngu minni og tilfinningu hfundar.


mbl.is Kosningatttaka aldrei minni
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Sasta frsla | Nsta frsla

Athugasemdir

1 identicon

Miki til essu.

Held a Framsknarflokkur s vinstri/miju flokkur sem hefur veri hgri sveiflu me velknun kjsenda sinna a.m.k. fasta fylgis ea kjarnans, vegna ess a eir litu nausynlegt a tryggja gangverk hagkerfisins umfram allt.

a verk var a komast fyrir horn og stefndi a hgt vri a fara a gefa garann til vinstri egar olinmi annara vinstrimanna var svo yfirirmandi a minsta jafna gat ori og var a djpri lg ngju me Framsknarflokkinn rtt fyrir a hafa leitt glstan leiangur gegn erlendu fjrmlavaldi.

Panamaskjalahneyksli var semsagt marklaust yfirvarp, hin raunverulegu fl voru essi gamla vinstri/hgri togstreita hvar Framskn skaaist alvarlega af samstarfi snu vi Sjlfstisflokkinn.

En lkt Samfylkingu geta Framsknarmenn hugga sig vi allnokkurt mannfall me v a barttan var ekki til einskins! ;-)

ps. Inn etta flttast svo msir straumar aljlegrar fjlmilunar og fleiri tta svo sem togstreitu vi fjrmlafl sem og nungar samflagsmilun.

Bjarni Gunnlaugur (IP-tala skr) 1.11.2016 kl. 21:44

2 Smmynd: G. Tmas Gunnarsson

@Bjarni Gunnlaugur akka r fyrir etta. essi stutti pistill er auvita grarleg einfldun og aeins um a ra mnar hugleiingar sem rykkt var lyklabori fum mntum, a r hafi gerjast huganum all miklu lengur.

En pltk er sbreytileg. sast hluta sustu aldar frust stjrnml all miki til hgri, ef svo m a ori komast. a var aljleg run sem m rekja til hrifa Thatcher og Reagans (auvita voru au aeins framlna og nfn sem hentugt er a setja fram, en sundir standa a baki) og svo auvita fall kommnismans A-Evrpu.

slandi hafi essi run a sjlfsgu hrif, ekki sst svo gegnum velgengni Blair Bretlandi. Hann tk upp rinn ar sem Thatcher hafi skili vi hann, a vissulega hafi ori all verulegar herslubreytingar.

a er svo merkilegt a staan dag er s a essi sigurslasti leitogi Verkamannaflokksins, er lklega s einstaklingur sem "vinstri" Bretlandi, hatar hva kafast, a hann sli ekki Mggu vi.

En "Blairisminn" hafi mikil hrif slandi, srstaklega Samfylkinguna, sem lklega spannai vel yfir mijuna hgra megin kflum.

En gmlu "Allaballa" genin tku hgt og rlega yfir, srstakleg eftir 2009, og ef marka m lsingar "innanhsmanna" fylgdu innanmeinin me.

Hva varar Framsknarflokkinn, held a g "hlirun" hans til hgri hafi sst veri meiri en stjrnmlanna almennt eim tma.

En vissulega tti "fjrmagni" inngrip flokkinn, en a sama m segja um alla flokka slandi "blurunum" sem vi kllum svo n (en htu allt anna "den".

Vissulega komu skringilegar hugmyndir fr flokknum, eins og um "aljlegu fjrmlamistina" en a flutu margar skrtnar hugmyndir um essum rum.

En skrunin milli flokka er og hefur alltaf veri mjg mikil a mnu mati.

G. Tmas Gunnarsson, 2.11.2016 kl. 09:14

3 identicon

egar g tala um velknun kjsenda ea mgulegra kjsenda framsknar til hgri sveiflunnar er g a ra um a sem gerist eftir hruni.

Ekki vitleysu sem var gangi fyrir hrun, aljlegu fjrmlamistina og a allt.

Auvita er hrun kommnismans va um lnd og aalega Rsslandi og fylgilndum a sem hefur mest veri a ra undir plitk erlendis sustu rj ratugina ea svo og skvetturnar hafa vissulega n hinga.

egar menn ttuu sig hversu mgulegur kommnisminn var opnaist smuga fyrir nfrjlshyggjuna eins og a hefi veri einhver snnun fyrir hennar tilvist a kommnisminn fll, sem a var auvita ekki.

Annars merkilegt hvernig mguleiki eins er alltaf notaur til a sanna gildi einhvers annars sem er jafn mgulegt.

a a Blairisminn drg Samfylkinguna til hgri sannar t.d. ekki a V.G. hafi eitthva strkostlegt erindi slenska plitk. Innanmeinin eins og kallar a fylgja eim eftir sem ur.

a a fjrmlabla sprakk hr sannai ekki a rtt vri a fylgja hverskyns rum og dellumakki hinna og essara srvitringa svo sem eins og a skja um aild a ESB.

Svo gti einhver lti sr detta hug a vinstri hafi hruni og hgri sem kom kjlfari hafi san lka hruni og ar me s komin snnun fyrir v a kjsa anarkisma (Prata).

Vinstri og hgri vera samt fram gtis skilgreiningar og trlega fram r skrstu til a skilgreina plitkina.

Bjarni Gunnlaugur (IP-tala skr) 2.11.2016 kl. 11:41

Bta vi athugasemd

Ekki er lengur hgt a skrifa athugasemdir vi frsluna, ar sem tmamrk athugasemdir eru liin.

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband