A mrgu leyti skrtin umra - hva er fengi?

a m ganga t fr v sem vsu a egar slendingar ra um fyrirkomulag slu fengis, ea smslufyrirkomulag yfirleitt, fer umran t um van vll og tekur alls kyns hlykki.

essi frtt er gtt dmi um a. Heilbrigismlarherra Noregs segist hafa hyggjur af v a slendingar kunni a auka frelsi slu fengis.

En Noregi er bjr seldur flestum "bum horninu" og kjrbum. Kjrbir selja smuleiis bjr Finnlandi. a er engu lkara en a heilbrigisrherra Noregs telji bjr ekki til fengis.

Hafa slendingar hyggjur af v?

a er rtt a hafa huga n degi eftir "Bjrdeginum" a auki frelsi, hvort sem er fengismlum ea smslu hefur ekki komi af sjlfu sr og nr alltaf mtt harri andstu.

Frumvarp um a leyfa bjr var ekki lagt fram fyrsta sinn egar a var samykkt ri 1988. tli a hafi ekki veri nr 10. skiptinu sem slkt frumvarp var lagt fram. Ef g man rtt var slkt frumvarp fyrst lagt fram ri 1960.

Og r eru ornar bsna margar breytingarnar fyrirkomulagi smsluverslun sem "jin" hefur klofna yfir og rifist svo misserum skiptir.

Mjlk tti ekki heima kjrbum, bkur ttu ekki heima strmrkuum, lesgleraugu tti a banna a selja strmrkuum.

Kjrbir mttu ekki vera opnar nema til 6 kvldin og ttu a vera lokaar um helgar. Slaka var klnni sumum sveitarflgum og almenningur mtti narsamlegast kaupa sr nausynjar gegnum lgu.

Svo var auvita "blessa bjrlki", sem lklega fir sakna, en auvita var a banna nokkrum rum ur en bjr var leyfur slandi. verandi dmsmlarherra geri a ri 1985.

Auvita geta allir lifa lfinu n ess a einokun rkisins s afnumin slu fengis, hva a fengi s selt matvru ea rum verslunum.

a sama gildir auvita um bjr, n ea frjlst tvarp og sjnvarp, ekkert af essu er lfsnausynlegt. En etta er dmi um frelsi sem hafist ekki nema me strangri og ralangri barttu slandi, ekki sst slum Alingis, sem sjlfsagt hafi eitthva "verulega mikilvgara" a ra , rtt eins og n.

En reglurnar eru skrtnar. annig er ekkert ml fyrir slending sem hefur n fengiskaupaaldri, a panta sr hvaa fengi sem er fr erlendum ailum og f a tollafgreitt og sent heim a dyrum (t.d me DHL ea sambrilegri jnustu) en a slenskur aili geti veitt slka jnustu (nema rki auvita) er algerlega frleitt hugum svo margra slendinga. Hugsanlega gtu eir panta netinu hj norska "rkinu", en g efast um a eir afgreiddu pntunina og veri ar dregur engan a.

Forsjrhyggjugeni er a rkt slendingum (lklega rkara eim sem leggja fyrir sig stjrnml en rum) a eim finnst a gu lagi a slendingar megi kaupa af einkailum, svo lengi sem eir su erlendis, a fengi komi heim a dyrum slandi.

a hefur ori alger sprenging agangi a fengi slandi undanfarna ratugi. Bi hefur TVR fjlga tslustum snum miki og veitingastum sem selja fengi hefur fjlga hraar en tlu m festa .

Og vissulega hefursala fengi aukist undanfrnum rum, en a verur varla s a a s umfram mannfjldaukningu og straukin feramannastraum. arf a hafa huga a frttinni sem vsa er er eingngu fjalla um slu TVR.

En a gildir um bi sland og Noreg (og reyndar mrg fleiri lnd) a bsna mikill hluti fengisneyslu sst ekki innlendum slutlum, lklega strri hluti Noregi.

v me auknum feralgum fylgir meira frhafnarbs og smygl.

Reyndar er svokallaur fengistrismi bsna merkilegt fyrirbrigi, ekki sst Norurlndunum.

Svar og Normenn flykkjast yfir til Danmerkur a kaupa drt fengi og margir Danir fara yfir til skalands. Eistlandi m sj Finna me drekkhlana bla af fengi leiinni heim. Tali er a allt a 25% af fengi sem selt er Eistlandi fari yfir til Finnlands.

Eistlendingar eru san vaxandi mli farnir a leita yfir til Lettlands, v ar er fengi enn drara.

annig skapar verlagning og hmlur slu fengis margar skrtnar sgur.

En a m telja nsta vst a frumvarp um afnm einkaleyfi rkisins til a reka fengisverslanir, ea leyfa frjlsa slu fengi veri fellt.

a er enginn heimsendir. annig voru rlg frumvarpa um bjr um ratugaskei og frjlst tvarp hafist ekki gegn n barttu. Ef g man rtt greiddi til dmis enginn eirra sem htarstundum tluu um sig sem "frjlslynda jafnaarmenn" atvi me v frelsi Alingi.

En a er engin sta til a leggja rar bt, a orusta tapist. a er sjlfsagt a halda mlinu og umrunni vakandi.

Og a ef til vill s ekki sta til a leggja frumvarp essa efnis fram rlega, er g ess fullviss a s tmi mun koma a einokun rkisins veri afltt.


mbl.is ttast hrifin annarsstaar
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Sasta frsla | Nsta frsla

Athugasemdir

1 identicon

Samkvmt slenskum lgum telst drykkur fengur ef hann inniheldur meira alkhlmagn en 2,25%. "klassskum" bjrlndum, svo sem Bjaralandi skalandi, inniheldur algengasti bjrinn sem drukkin er 3,5-4% alkhl.

g held a slkur bjr, sem er vst kallaur "lettl", s seldur venjulegum verslunum Noregi.

Bjr af essum styrkleika mun ekki vera fanlegur hr Rkinu. Hvers vegna?

N tla g ekki a vera me neinar fullyringar, en mig minnir a vi setningu bjrlaganna, hr um ri, hafi bann vi slu bjrs af essum styrkleika ekki veri afnumi. a s v enn banna a selja "lttl" hr landi.

etta hafi svo allt saman gleymst, v a hver fer a kvarta yfir v a f ekki ngu veikan bjr?

En kannski er etta bara rugl mr.

Hrur ormar (IP-tala skr) 2.3.2017 kl. 13:52

2 Smmynd: G. Tmas Gunnarsson

@Hrur akka r fyrir etta. g er n ekki srfringur fengismlum Noregi, en mig minnir a "hornbirnar" og kjrbirnar megi selja bjr (og a g held blandaa drykki s.s. romm kk ea gin greip) upp a 4.75% fengismagni. Svipa er a Finnlandi.

Ef mig minnir rtt borgai g 30 eitthva NOK fyrir dsina af Carlsberg 500ml.

g held a ekki s banna a selja bjr milli 2.25 og 4%, n ess a g ekki ngu vel til ess. En a ykir ekki "g kaup", a borga svipa fyrir veikari munngt.

Hitt er svo a fengisskattar bjr eru hrri % en lttvni. a er skrtin kvrun a mnu mati. sjlfu sr tti fengisskattur a vera 1. tala, margfldu me styrkleika ess sem veri er a selja.

G. Tmas Gunnarsson, 2.3.2017 kl. 14:14

3 identicon

Vi nnari athugun s g a etta var rugl mr, a er hgt a f bjr me minna fengismagni en 4% Rkinu.

Hann virist hins vegar ekki vera mjg eftirsttur.

g bi forlts.

Hrur ormar (IP-tala skr) 2.3.2017 kl. 14:27

4 identicon

a er kannski skrtnast a einhverjir haldi a etta yri betra fyrir neitandann.

a er rtt a minna a hr er ekki samkeppni smslumarkai heldur fkeppni.

ls (IP-tala skr) 2.3.2017 kl. 16:58

5 Smmynd: G. Tmas Gunnarsson

@Hrur akka r fyrir etta. etta getur ekki talist alvarleg yfirsjn.

@ls akka r fyrir etta. Og vntun samkeppni er lklega best leyst me einokun, ea hva?

g get ekki s a a yri verra fyrir neytendur (a eru margir neitendur essari umru). Ver myndi ekki lkka miki, ef nokku, enda svo str hluti af veri fengis lgur hins opinbera.

En g held a samkeppnin yri ekki til hins verra.

San gtu srverslanir me fengi tt ga mguleika og smuleiis netverslanir.

Eins og g minnist upphaflega pistlinum, er n egar lglegt a panta netinu erlendis fr, hvers vegna ekki fr innlendum ailum?

Sem betur fer er samkeppni a aukast slenskum smslumarkai og vonandi frir a slenskum neytendum kjarabt.

En ef ekki er ng tr samkeppni smslumarkai, vri ekki best a tryggja neytendum besta mgulega kost og koma einokun rkisins matvlum og til dmis rafeindatkjum?

Vitkjaverslun rkisins er eitthva sem eldri slendingar ekkja, en g held a fir sakni.

Gerir a?

G. Tmas Gunnarsson, 2.3.2017 kl. 17:24

6 identicon

J, g man a.

g man lka eftir sjoppu vi Snorrabraut, held a hn hti rnlfur. ar var hgt a kaupa misslegt t um lgu kvldin, eftir lokunartma verslana, sem ekki mtti selja sjoppum. t af essu var mikil rekistefna.

Hrur ormar (IP-tala skr) 2.3.2017 kl. 17:46

7 Smmynd: sgrmur Hartmannsson

a mun vera verlag bjr en ekki eitthva anna sem veldur v a bjr undir 4.5% er ekkert eftirsknarverur hr.

a er nefnilega fjranum erfiara a vera fullur af llu undir 4.5% (man eftir v a vi vorum a drekka marga ltra af 3.8% li Prag, og fannst gtt, en fstir ef nokkrir fundu sr)

Ef maur a borga 400+ fyrir sopann, er eins gott a f ga vmu r v. Annars getur maur eins drukki pilsner.

sgrmur Hartmannsson, 2.3.2017 kl. 19:45

8 Smmynd: Kristjn G. Arngrmsson

Frelsi fengsslu yri afleitt fyrir okkur bjrelskendur og rauvnssnobbara. etta fri eins og me bkurnar, Bnus yfirtki markainn me undirboum og seldi bara Vking og Gull og allir mkrbruggarar dju drottni snum eins og bkabir eru a gera - hr eru n engar eiginlegar bkabir lengur, r eru allar lundabir me smvegis af bkum me.

arna er g bara a hugsa um eigin hag. Sktt me alkhlistana og brnin!

Kristjn G. Arngrmsson, 11.3.2017 kl. 15:15

9 Smmynd: G. Tmas Gunnarsson

@Kristjn akka r fyrir etta. Svartsnisseggir treysta hi opinbera og eir einnig sem telja a a s hlutverk skattgreienda a tryggja sr gilegt agengi a gu rvali af bjr og rauvni.

a vissulega viti enginn nkvmlega hva gerist ef einokun rkisins slu fengis yri afnumin, er engin sta til ess a tla a rval yri minna.

En a yri minna Bnus.

En minnkai rval af fengi egar einokun rkisins heildslu fengi var afltt? ru nr, rvali jkst strlega.

a er v ekki lklegt a sama yri upp teningnum ef smsalan fri smu lei, en ef til vill ekki einum sta.

Fleiri sluailar me meira heildarrval, rtt eins og einkasala hins opinbera hsggnum myndi lklega ekki tryggja gott rval. En einstaklingar urfa vissulega a fara var.

G. Tmas Gunnarsson, 15.3.2017 kl. 17:25

Bta vi athugasemd

Ekki er lengur hgt a skrifa athugasemdir vi frsluna, ar sem tmamrk athugasemdir eru liin.

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband