Frsluflokkur: Heilbrigisml

Einstaklingssalerni eina lausnin?

a er sjlfu sr ekki rf flknum agerum til ess a allir geti veri sttir og gert arfir snar reittir.

En a kostar rlti meira plss og nokku meiri fjrtlt.

Lausnin er einfaldlega a byggja einstaklingssalerni.

annig er mlum t.d. htta skla dttur minnar og hefur veri ratugi ef g hef skili rtt.

Vissulega er ekki hgt a leysa mlin ann htt "yfir ntt", en tti a vera sjlfsagt a marka stefnuna anga.

eir sem vilja vera frii fyrir hinu ea hinum kynjunum hljta einnig a eiga sn rttindi, ea hva?


mbl.is Kynlaus klsett Hsklanum
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Svona eins og gerist "samanburarlndunum"?

a hefur oft veri rtt um hvort a auka tti einkarekstur slenska heilbrigiskerfinu, n sast hvort a leyfa tti sjkrarm einkaeigu ar sem sjklingar gtu legi nokkra daga.

vihengdri frtt m lesa umeinkafyrirtki Svj sem hefur u..b. 25% markashlutdeild hryggskuragerum Svj.

Stokkhlmi er fyrirtk me tplega 30 sjkrarm, 4. skurstofur.

Strsti eigandi fyrirtkisins er skrur kauphllina Stokkhlmi, hann rtt rmlega 90% af fyrirtkinu. Ef g hef skili rtt dreifast hinir eignarhlutirnar aallega starfsflk, en g ori ekki a fullyra um a hr.

Skyldi starfsemin vera gn vi snska velfer ea lheilsu snsku jarinnar?

tli rkisstjrn jafnaarmanna Svj hafi a stefnuskrnni a fra etta allt aftur undir snska rki?

g held ekki.

Ef vilji er til ess a gera slenska heilbrigiskerfi lkara v sem gerist ngrannalndunum, ea "samanburarlndunum", er rmi til a auka einkarekstur heilbrigiskerfinu, lklega all verulega.

P.S. Stuttu eftir a g hafi psta essari frslu, rakst g stutta frtt fr Svj sem snir a vandamlin sem vi er a eiga heilbrigiskerfinu eru ekki svo svipu slandi og Svj.


mbl.is Me 25% hryggskuragera Svj
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Sjklinga frekar til Amsterdam heldur en rmlann?

Umra um einkarekstur heilbrigisjnustu fer oft t undarlegar brautir slandi. raun tti etta a vera nokku sjlfsagt ml.

a tti auvita ekki a eiga a vera nokku sem alingismenn hafa hyggjur af, ea eya krftum snum . Af ngu ru er a taka sem eir gtu nota starfskrafta sna til betrumbta.

Auvita tti a a vera hndum Landlknis en ekki rherra a kvea hvort a sjkrahs taki til starfa slandi eur ei. Hva a opnun slks tti a urfa a kalla umrur Alingi, ea nefndum ess.

N egar hafa hefur Alingi samykkt a slendingum s heimilt a skja sr heilbrigisjnustu va um Evrpu. Hi opinbera greiir fyrir slka jnustu til jafns og kostnaur vi hana vri slandi. Kostna umfram a greia sjklingar sjlfir.

Allt er a enda samkvmt tilhgun innan Evrpska efnahagsvisins, samkvmt lgum og reglugerurm fr Evrpusambandinu.

N egar er rlti um a slendingar noti sr ann rtt, og lklega m reikna me v a slkt muni aukast eftir v sem tmar la.

Hv tti a a vera erfiara fyrir slendinga a skja sr heilbrigisjnustu rmlann en a er Amsterdam?

N egar skja Freyingar sr jnustu rmlann, hv skyldu slendingar ekki gera a smuleiis?

Sjkratryggingar ttu a gera samning vi Klnkina nkvmlega sama grunni og gildir um heilbrigisjnustu EEA/EES svinu, ar sem sjklingur fr endurgreitt mia vi kostnaargrunn slandi.

Eftir allt saman er sland v svi.

a vri neitanlega nokku srstakt ef heilbrigisrherra fr "Sambandssinnaflokknum" Bjartri framt, fri a neita slendingum um ann rtt innanlands, sem eira njta EEA/EES svinu.


mbl.is Ba eftir svari rherra
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Er a skelfileg tilhugsun a slendingar kaupi sr frekar heilbrigisjnustu innanlands en utan?

N birtast fjlmilum frttir ess efnis a fyrirhuga s a reisa strt einkareki sjkrahs og htel slandi.

Flestir virast koma af fjllum egar rtt er um framkvmdina og svo virist sem hn eigi sr fremur skamman adraganda.

En etta er sjlfu sr ekki fyrsta sinn sem slkar hugmyndir heyrast og fljtt liti virast vitkurnar skp svipaar.

Flestir virast hafa allt hornum sr hva varar rekstur einkasjkrahss slandi og a vantar ekki hraksprnar og "heimsendaspdmana".

Rekstur slks sjkrahss mun kollvarpa og eyileggja slenskt heilbrigiskerfi a margra mati og a er erfitt a skilja a annan veg en a barist veri hart mti v flestum vgstvum a slkt sjkrahs geti risi.

Ekki sst hinum pltska vettvangi.

En a er nokku merkilegt a ekki fyrir svo lngu var a samykkt hinum pltska vettvangi, nnar tilteki Alingi, a slendingar ttu fullan rtt v a skja sr heilbrigisjnustu yfir landamri ( EEA/EES svinu) og hi opinbera myndi endurgreia kostnainn me smu upph og sambrileg ager kostai slandi. Annan kostna yri hins vegar sjklingurinn a bera.

etta er enda allt samkvmt Evrpusambandstilskipun.

N hafa forsvarsmenn hins nja sjkrahss reyndar sagt a eir muni ekki skjast eftir viskiptum slendinga, en ekki neita eim um jnustu ef eir skjast eftir henni.

En er a ekki merkilegt ef tilhugsunin um a slendingar kaupi sr jnustu innanlands, er pltkusum mun skelfilegri en ef eir fara yfir "Evrpusambandslandamri" til ess a kaupa hana?

Ekki sur er a merkilegt ef eir stjrnmlamenn dsama hva mest frjlst fli flks, fjrmagns, vru og jnustu hafa ekki skili a heilbrigisjnusta fellur einmitt undir sasta liinn og a er gert r fyrir v a hi frjlsa fli virkir bar (ea allar) ttir.

n ess a g hefi hugmynd um a, ykir mr lklegt a a rekstrarailar hins vntanlega sptala (ef af verur) tli sr einmitt a skja ann marka sem bar "Sambandsins" eru, sem og a n samningum vi bandarsk tryggingaflg.

San hefur mtt sj hyggjur margra vegna hugsanlegrar samkeppni hins nja sjkrahss um starfsflk.

a er reyndar mjg lklegt a svo veri, alla vegna a einhverju leiti. En hafa ekki flestir eir sem a heilbrigismlum hafa komi undanfarin r, sagt a sland s samkeppni vi strstan hluta heimsins egar kemur a heilbrigisstarfsflki?

Er verra a s samkeppni komi til sgunnar innanlands?

Hefur ekki slenskt heilbrigistarfsflk hundraa tali, mist flutt brott ea starfa erlendum heilbrigisstofnunum um lengri ea skemmri tma?

Ef til vill flytur einhver eirra heim og arir htta a fljga reglulega til Noregs?

Er a hrileg tilhugsun?

Mtti ekki lesa frttum nveri a margir hjkrunarfringar strfuu sem flugfreyjur. Ef til vill sna r aftur til au heilbrigisstrf sem r hafa menntun til?

a er ekkert undarlegt a str form eins og Mosfellsbnum veki einhvern ugg og fjldan allan af spurningum.

a er enda bi arft og gott a umra fari fram um mli.

EN a er nausynlegt a umran s skynsamleg og horft s bi til tkifranna og hugsanlegra neikvra hlia.

Reynt s a grpa tkifrin og draga eins og mgulegt er r hugsanlegum neikvum hrifum, helst koma veg fyrir au.


mbl.is Heyri fyrst af formunum frttum
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Hfingleg gjf

a er engin lei a segja anna en a gjf slenskrar erfagreiningar jeindaskanna s hfingleg.

Lklega er etta me strstu gjfum einkaailia til slensk heilbrigiskerfis, ef ekki s strsta, a minnst egar fjalla er um einstaka gjf.

a er skandi a nnur fyrirtki sem njta mikils hagnaar fylgi essu fordmi, minnu veri.

En a a s ekki alfari sanngjarnt a draga "banka allra landsmanna" inn essa umru, er a heldur ekki alfari t htt.

Upphin sem umrddur jeindaskanni og hfingleg gjf slenskrar erfagreiningar kostar, er ef g man rtt heldur lgri en ver lar eirra sem bankinn hyggst reisa hfustvar snar .

En auvita "skuldar" bankinn slendingum ekki neitt. Hann er j eigu eirra.


Landsptalann burt af mibjarsvinu?

a ef til vill kunni dagsetningin frttinni eitthva a rra gildi hennar, er hugmyndin a hluta til g, og vert a velta henni fyrir sr var en munnurku ( ekki ll umra vegum hins opinbera a fara fram gri slensku?).

En a g held a a s vert a velta v fyrir sr a byggja upp Landsptalann njum sta, er a bollaleggingarnar um Efstaleiti sem f mig til a velta fyrir mr dagsetningunni.

En vri ekki gott a byggja t.d. njan sptala vi Vfilsstai, eins og stundum hefur komi til tals?

Ea jafnvel Hafnarfiri, annig fst betri tenging vi flugvll, ef a Reykjavkurflugvllur verur lagur niur.

En g fagna v a aftur skuli vera komnar upp hugleiingar um staarval Landsptala.

g held a a s marg sem mli me v a byggja fr grunni og byggja mun hrra en leyfilegt er nverandi stasetningu.

Ekki myndi a skaa ef hgt vri a selja nverandi l hrra veri en lir m f annars staar.

A byggja Landsptala annars staar gti smuleiis hugsanlega stula a frekari stt "flugvallarmlinu".


mbl.is Nr Landsptali Efstaleiti?
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

slenskt heilbrigiskerfi a 7. besta Evrpu?

All nokkur umra hefur fari fram um gi slenska heilbrigiskerfisins undanfarin misseri. Hn hefur all nokkrum mli n inn ess blogsu, og hefur eins og mrgu ru sitt snst hverjum.

En g hef veri eirrar skounar a slenskt heilbrigiskerfi s gott. Langt fr gallalaust en gott. g hef oft vitna skrslurHealth Consumer Powerhouse mli mnu til stunings. g held a a s engan halla egar sagt er a a s me virtustu fyrirtkjum snu svii.

a kom svo fram umrunni hr sunnia n vri komin n skrsla fr stofnuninni, fyrir ri 2014 (sem g hafi einhverra hluta ekki teki eftir).

stuttu mli, stafestir njasta skrslan mjg ga stu slenska heilbrigiskerfisins, en snir vararmerki, v a ltur ofurlti undan.

sland var 3ja sti Evrpu skrslunni 2013, en er n v 7.

a er vissulega ekkert til a ktast yfir, en s liti til ess a essum slum, munar ekki a miklu stigagjf landanna, sem og hvaa lnd a eru sem hafa sigi fram r slandi, er ekki hgt anna en a vera nokku ngur me stu slenska kerfisins.

ri 2013, var sland 3ja sti, eftir Hollendingum og Dnum. N hafa Noregur, Sviss, Finnland og Belga n fleiri stigum en sland og er rin essi:

Holland, Sviss, Noregur, Finnland, Danmrk, Belga, sland. Nst koma svo Luxemborg og skaland og Austurrki v tunda.

Danir, eins og slendingar sga niur listann, niur um 3. sti.

a er ekki hgt anna en a segja a Norurlndin komi all vel t, me 3.,4.,5., og 7. sti.

En staa slenska heilbrigiskerfisins er samkvmt essari skrslu all g. Vissulega er aldrei gott a sga niur lista eins og ennan, og sta til a gefa v gaum, en a arf ekki nema a skoa nfn eirra landa sem raa sr beggja vegna slands, til a gera sr grein fyrir v a slenskt heilbrigiskerfi er all gott.

Auvita er skrsla sem essi aldrei "hinn endanlegi stri sannleikur", og a ekki a lesa hana sem slka.

g er ekki binn a lesa hana alla, en hef veri a glugga hana, hvet alla sem huga hafa heilbrigismlum a notfra sr skrsluna, sem m hlaa niur n endurgjalds.


Meiri "numb" frttamennska

gbloggai hr fyrir nokkur stuttlega um frtt sem byggi "niurstu" vefsunnar numbeo.com um gi slensku heilbrigisjnustunnar.

En g s svo grdag a var kominfrtt vefsu Visis.is, sem var v sem nst samhlja (a er ekki hgt anna en a velta v fyrir sr hvort a blaamenn taka svona upp eftir hvor rum, ea hvort einhver sendir etta t?)

var fyrirsgnin a sland vri me 25. besta heilbrigiskerfi Evrpu, en a 67. heimsvsu.

Eins og ur er frttin byggi vefsunni www.numbeo.com

frttinni er ekkert minnst hvernig vefsan kemst a essari niurstu, ea hvaa "rannsknir" ba ar a baki. Sem tti n a vera lgmarks krafa vandari fjlmilun. Ekki vri sra ef blaamaurinn leitai sr aeins upplsinga um slkt sjlfur.

Healthcare NumbeoEn essi niurstaa byggir heimsknum 24. einstaklinga su Numbeo, sastlinum 3. rum. a gerir a mealtali 8 einstaklinga ri. er ekki hgt a segja neitt um hvernig dreifingin er, eir gtu hglega allir hafa komi sasta mnuuinn, n ea ann fyrsta. San segir a niurstaan s bygg "upplifunum" eirra.

Me essar "rannsknarniurstur" segir Numbeo a slenska heilbrigiskerfi s a 25. besta Evrpu og nmer 67 heiminum.

Og Vsir "lepur" etta upp, n ess a tskra fyrir lesendum hvernig essi niurstaa er fengin, ea gera nokkra tilraun til a segja hva stendur a baki.

g held a flestir geri sr grein fyrir v a slenskst heilbrigiskerfi hefur heldur sigi undanfrnum rum. En mr snist fljtu bragi a a s ekkert vi a "hrun" sem er a vera gum slenskum fjlmilum.

Mr finnst ekki trlegt a eir ni 25. sti Evrpu, hva 67. sti heiminum, alla vegna ekki mia vi essa frammistu.

Svona vinnubrg ganga vel egar skrifaar eru frttir af "raua dreglinum", en persnulega finnst mr rtt a gera meiri krfur egar frttirnar eru um heilbrigiskerfi.

g lt a lokum fylgja hr me tvr frttir sem g rakst smuleiis gr, fr tveimur mismunandi fjlmilum, um tv mismunandi heilbrigiskerfi Evrpu.

r New York Times um a Grska.

Og r The Telegraph um a Breska.

P.S. Myndin er skjskot af vef Numbeo og rauu undirstrikanirnar eru mnar.


Mikill lttir fyrir slendinga, en skapar jafnframt hyggjuefni

g hef tr a flestum slendingum s ltt. a enn eigi eftir a greia atkvi um samninginn, eru all vegna gar lkur a starfsemi heilbrigiskerfinu frist samt form.

a kemur ekki fram frttinni hve miklar launahkkanir lknar hljta, og sjlfsagt a einhverju marki erfitt a fullyra um slkt, egar sami er um fleiri atrii en laun.

En a er nsta vst a a vera lka margir sem fyllast hyggjum fyrir v hvaa hrif essi samningur mun hafa gera annara kjarasamninga.

mean kjaradeilum lkna hefur stai, hafa margir lst v yfir a heilbrigiskerfi s a mikilvgt a rttltanlegt s a laun lkna hkki framyfir arar starfsstttir.

Aljleg samkeppni gera a a verkum a slkt s nsta mgulegt a komast hj.

En mig rekur ekki minni til a neinar slkar yfirlsingar hafi komi fr verkalsflgum ea forystusveit eirra.

vert mti.

a er v lklegt a ri veri nokku mikill vinnumarkai nstunni, a lklegast frist hann t af heilbrigisstofnunum.

a verur einnig frlegt a fylgjast me vibrgum stjrnarandstunnar.

Hvernig ltur hn a samninga vi lkna og telur hn elilegt a slkur samningur s rausnarlegri en vi ara?

Samfylking og Vinstri grn fylgdu eirri stefnu sasta kjrtmabili a engir rkisstarfsmenn ttu a hafa hrri laun en forstisrherra. Lknar ekki undanskildir.

Er a enn stefna eirra flokka?

Flestum tti reyndar einnig a vera fersku minn rinn sem var Landptalanum sasta kjrtmabili, egar til st a hkka laun yfirmanns, eins af starfsliinu, um rflega upph.

Hver skyldi svo vera skoun Bjartrar framtar og Prata hva langt m seilast til a veita lknum, launaforgang umfram arar stttir, eru eru eir mti v?

a vakna v upp tal spurningar vi essa samning, a eir su vissulega fagnaarefni.


mbl.is Felur sr algjra uppstokkun
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Er Albana me "hlutfallslega besta" heilbrigiskerfi Evrpu?

g skrifai hr pistil a tilefni "Albanuumrunnar" hr slandi. Nefndi hann A kaupa "drari pakkann" heilbrigiskerfinu.

ar fjallai g stuttlega um reynslu mna af Kanadsku heilbrigiskerfi.

Eins og g tti frekar von , spunnust nokkrar umrur um pistilinn athugasemdakerfinu. En r fru frisamlega fram, nokku kurteisar og n uppnefna, annig a undan v urfti ekki a kvarta.

Eins og oft vill vera barst umran um van vll og mislegt bar gma, margt frlegt.

a var san morgun egar g var a svara einu innlegginu, a g leitai aeins nir Hr. Google, til a finna samanbur heilbrigiskerfum.

Healtcare results 2013

ar fann g m.a. skrslu fr Health Powerhouse, sem ber saman heilbrigiskerfi Evrpu. g held a fyrirtki s nokku virt snu svii, alla vegna hef g miki s vitna til skrslunnar.

Til a gera langa sgu stutta kemur slenskt heilbrigiskerfi mjg vel t r skrslunni. Tali 3. besta heilbrigiskerfi eftir Hollandi og Danmrku. Albanska kerfi fr ekki slka glimrandi dma.

Um Hollenska kerfi er sagt m.a:

The NL is characterized by a multitude of health insurance providers acting in competition, and being separate from caregivers/hospitals. Also, the NL probably has the best and most structured arrangement for patient organisation participation in healthcare decision and
policymaking in Europe.

En skrslan birtir lka yfirlit yfir hvernig heilbrigiskerfin eru metin eftir v hva au kosta.

ar kemur sland smuleiis glimrandi t. Er ru sti og snir a heilbrigiskerfi stendur sig afar vel.

En hvaa rki Evrpu skyldi hafa skoti slandi ref fyrir rass essum efnum?

J, a var Albana.

Healthcare bang for buck 2013

ur en athugasemdum rignir hr inn (r eru velkomnar, settar fram kurteislegan htt), er auvita nausynlegt a segja a samanburur sem essi er auvita ekki endanlegur dmur og eim ber a taka me miklum fyrirvara. Srstaklega er samanburur eins og "bang for the buck" erfiur framkvmd, og skrsluhfundar vara vi a hann s tekinn of htlega.

En a er lka auvelt a tala niur til heilbrigiskerfa eins og ess sem Albanubar urfa a gera sr a gu.

jartekjur mann ar eru rtt um 12.000 dollarar einstakling (er ekki svipu tala fyrir sland u..b. 42.000 dollarar?).

Albanu lengst af veri tali vanra land og bj auk ess vi "slurki ssalismans" um ratuga skei, jafnvel svsnara en va annars staar.

Sjlfsagt nota eir ll r til a "teygja" aurinn sem eir hafa efni a leggja heilbrigisjnustu.

Og a er auvita engin lei a halda v fram a heilbrigiskerfi Albanu s til fyrirmyndar og a hef g engan heyrt gera.

Aljabankinntalar um a mikil mismunun s kerfinu og kostnaartttaka s risvar sinnum meiri en hn gerist a mealtali Evrpusambandinu ( frttinni er ESB mealtali 17%).

En Albana eyir aeins um 2.1% af jartekjum heilbrigiskerfi. ess utan er tala um a spilling, mtur og v um lkt s inngri kerfi (eins og reyndar landi heild).

a er v ljst a heilbrigiskerfi Albanu vi mrg vandaml a stra. Persnulega tel g lklegt a of miki valfrelsi ea samkeppni s aalorsk ess hvernig kerfi er statt.

a er heldur ekki hgt a draga lyktun a valfrelsi og samkeppni hafi komi veg fyrir a Hollenska kerfi s gott.

Og g hef litla tr v a skortur samkeppni og valfrelsi s undirstaan sem geri slenskt heilbrigiskerfi svona gott.

Mig rekur t.d. minni til ess a hafa lesi grein ar sem hfundur (lknir) taldi sameiningu allra sjkrahsa hfuborgarsvinu ekki af hinu ga, einmitt vegna einsleitni.

ess vegna er sjlfsagt og gott a rtt s um heilbrigiskerfi slandi, a jafnvel bori saman vi nnur, en a vri likt heilbrigara ef s umra fri fram n mikilla upphrpanna, sktings og uppnefna.


Nsta sa

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband